Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB), kişinin yaşadığı ya da tanık olduğu ciddi bir travmatik olay sonrasında ortaya çıkan, yoğun stres, kaygı ve korku tepkileriyle karakterize edilen bir ruhsal rahatsızlıktır. Savaş, doğal afet, kazalar, istismar, saldırı ya da ani kayıplar gibi olaylar TSSB’ye sebep olabilir. TSSB, herkesin yaşayabileceği doğal stres tepkilerinden farklıdır. Travmatik olaydan sonra birkaç hafta süren stres tepkileri normal kabul edilirken, bu tepkilerin bir aydan uzun sürmesi, günlük yaşamı ve işlevselliği etkilemesi durumunda TSSB’den söz edilebilir.
TSSB Belirtileri Nelerdir?
1. Yeniden yaşama (flashback): Kişi olayı tekrar yaşıyormuş gibi hisseder. Kabuslar, aniden gelen görüntüler veya sesler bu durumu tetikleyebilir.
2. Kaçınma: Travmayı hatırlatan yerlerden, kişilerden veya konuşmalardan kaçınma eğilimi görülür.
3. Aşırı uyarılmışlık hali: Sürekli tetikte olma, irkilme, uykusuzluk, öfke patlamaları, odaklanma güçlüğü bu kategoriye girer.
4. Duygusal uyuşma: Olayla ilgili duyguları bastırma, sevdiği şeylerden zevk alamama, insanlardan uzaklaşma gibi tepkiler yaşanabilir.
TSSB Kimlerde Görülür?
TSSB her yaştan bireyde görülebilir. Ancak travma yaşayan herkes TSSB geliştirmez. Genetik yatkınlık, önceki ruhsal sorunlar, sosyal destek eksikliği, çocukluk travmaları ve kişilik özellikleri riski artırabilir.
TSSB ile Baş Etme Yolları
- Psikolojik destek: TSSB tedavisinde en etkili yöntemlerden biri terapi, özellikle de Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ve EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme) gibi yöntemlerdir.
- İlaç tedavisi: Bazı durumlarda antidepresan ilaçlar da tedavide kullanılabilir.
- Sosyal destek: Aile ve arkadaş desteği, bireyin iyileşme sürecini büyük ölçüde kolaylaştırır.
- Kendi kendine yardım: Meditasyon, nefes egzersizleri, günlük tutmak gibi yöntemler kişinin duygularını düzenlemesine yardımcı olabilir.
Sonuç
Travma Sonrası Stres Bozukluğu, kişinin ruh sağlığını derinden etkileyen ancak tedavi edilebilir bir durumdur. Travmayı görmezden gelmek yerine, profesyonel destek almak hem ruhsal iyileşmeyi sağlar hem de yaşam kalitesini artırır.
Desteğe ihtiyacınız varsa, Bakırköy Psikolog Randevusu için 0516 162 1043 numaralı telefondan Psikolog Cemre Bozkuş merkezimizle iletişime geçebilirsiniz.
Randevu Al